A A A
Wykonywanie pracy przez cudzoziemców w RP
Kwestie dotyczące zatrudniania cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uregulowane są w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004r. Nr 99 poz. 1001 z późn. zmianami).
Zgodnie z art. 87 w/w ustawy, cudzoziemiec może wykonywać pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiada zezwolenie na pracę wydane przez wojewodę właściwego ze względu na siedzibę pracodawcy.
Z obowiązku tego są zwolnieni cudzoziemcy:
1) posiadający status uchodźcy nadany w Rzeczypospolitej Polskiej;
2) posiadający zezwolenie na osiedlenie się w Rzeczypospolitej Polskiej;
2a) posiadający w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone w związku z okolicznością, której mowa w art. 53 ust. 1 pkt 10, 11, 13 i 16-18 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach;
2b) posiadający zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich w Rzeczypospolitej Polskiej;
2c) posiadający ważną Kartę Polaka;
3) posiadający zgodę na pobyt tolerowany w Rzeczypospolitej Polskiej;
4) korzystający z ochrony czasowej w Rzeczypospolitej Polskiej;
5) członkowie rodziny obywatela polskiego będący obywatelami państw, o których mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy;
5a) małżonek obywatela polskiego niebędący obywatelem państwa, o którym mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jeżeli posiada zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego;
5b) zstępni, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obywatela polskiego lub cudzoziemca - małżonka obywatela polskiego, o którym mowa w w/w pkt 8, niebędący obywatelami państwa, o którym mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jeżeli posiadają zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
6) członkowie rodziny cudzoziemca, o którym mowa w w/w pkt 1-4;
a) będący małżonkiem tego cudzoziemca posiadającym zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego,
b) posiadający zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 7 lub 14 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach lub będący zstępnymi cudzoziemca posiadającego zgodę na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli uzyskali zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub będący zstępnymi cudzoziemca korzystającego z ochrony czasowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli uzyskali zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
7) zwolnieni z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na podstawie odrębnych przepisów;
8) cudzoziemcy:
a) będący obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej,
b) będący obywatelami państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej,
c) będący obywatelami państw niebędących stronami umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, którzy mogą korzystać ze swobody przepływu osób na podstawie umów zawartych przez te państwa ze Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi,
d) członkowie rodzin cudzoziemców, o których mowa w lit. a-c, a także zstępni małżonka tych cudzoziemców, w wieku do 21 lat lub pozostający na utrzymaniu tych cudzoziemców lub ich małżonka oraz wstępni tych cudzoziemców lub ich małżonka, pozostający na utrzymaniu tych cudzoziemców lub ich małżonka.
W stosunku do cudzoziemców, o których mowa w w/w pkt 8, jest możliwe zastosowanie ograniczeń w dostępie do rynku pracy, jeżeli możliwość taka wynika z umów międzynarodowych. Ograniczeń w dostępie do rynku pracy nie stosuje się, jeżeli cudzoziemiec, o którym mowa w w/w pkt 8, posiada prawo stałego pobytu.
Zezwoleniem na zatrudnienie muszą legitymować się także ci cudzoziemcy, którzy pełnią funkcje statutowe w zarządach osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą. Z obowiązku tego zwolnienie są jedynie ci cudzoziemcy, którzy wykonują funkcje członków zarządu przez okres nie przekraczający 30 dni w ciągu roku kalendarzowego.
Ponadto na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i polityki Społecznej z dnia 30 sierpnia 2006r. w sprawie wykonywania pracy przez cudzoziemców bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę (Dz. U. Nr 156, poz. 1116 z późn. zmianami) wykonywanie pracy przez cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez konieczności uzyskania zezwolenia na prac´ jest dopuszczalne w przypadku cudzoziemców:
1. prowadzących szkolenia, biorących udział w stażach zawodowych, pełniących funkcję doradczą, nadzorczą lub wymagająca szczególnych kwalifikacji i umiejętności w programach realizowanych w ramach działań Unii Europejskiej lub innych międzynarodowych programach pomocowych, także w oparciu o pożyczki zaciągnięte przez Rząd Rzeczypospolitej Polskiej;
2. w stosunku do których umowy i porozumienia międzynarodowe, których Rzeczpospolita Polska jest stroną, dopuszczają wykonywanie pracy bez zezwolenia na pracę;
3. będących nauczycielami języków obcych lub prowadzących zajęcia w językach obcych, którzy wykonują pracę w ramach umów i porozumień międzynarodowych, jeżeli potrzeba zatrudnienia cudzoziemca została potwierdzona przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania oraz jeżeli język, którego nauczają, jest ich językiem ojczystym;
4. będących nauczycielami języków obcych, którzy wykonują pracę w przedszkolach, szkołach lub placówkach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, lub Ochotniczych Hufcach Pracy, którzy są obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, obywatelami państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej, obywatelami Stanów Zjednoczonych Ameryki, Kanady, Związku Australijskiego lub Nowej Zelandii, jeżeli język, którego nauczają, jest ich językiem ojczystym;
5. będących nauczycielami języków obcych, którzy wykonują pracę w zakładach kształcenia nauczycieli, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, którzy są obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, obywatelami państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej, obywatelami Stanów Zjednoczonych Ameryki, Kanady, Związku Australijskiego lub Nowej Zelandii, jeżeli język, którego nauczają, jest ich językiem ojczystym;
6. będących członkami sił zbrojnych lub personelu cywilnego, którzy wykonują pracę w międzynarodowych strukturach wojskowych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub będących cudzoziemcami delegowanymi do wdrażania programów zbrojeniowych realizowanych na podstawie umów, których Rzeczpospolita Polska jest stroną;
7. będących stałymi korespondentami zagranicznych środków masowego przekazu, którym została przyznana, na wniosek redaktora naczelnego zagranicznej redakcji lub agencji, akredytacja ministra właściwego do spraw zagranicznych, jednak tylko w zakresie zawodowej działalności dziennikarskiej wykonywanej na rzecz tej redakcji lub agencji;
8. wykonujących indywidualnie lub w zespołach, trwające do 30 dni w roku kalendarzowym usługi artystyczne, które obejmują działania aktorów, reżyserów, recytatorów, dyrygentów, instrumentalistów, wokalistów, aktorów cyrkowych, tancerzy lub mimów;
9. wygłaszających, do 30 dni w roku kalendarzowym, okazjonalne wykłady, referaty lub prezentacje o szczególnej wartości naukowej lub artystycznej, jeżeli zachowują miejsce stałego pobytu za granicą;
10. będących sportowcami wykonującymi pracę dla podmiotu mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej polegającą na reprezentowaniu tego podmiotu w trakcie zawodów sportowych, jeżeli praca ma charakter okazjonalny;
11. będących duchownymi, członkami zakonów lub innymi osobami, którzy wykonują pracę w związku z pełnioną funkcją religijną, w kościołach i związkach wyznaniowych oraz krajowych organizacjach międzykościelnych, których status uregulowany jest umową międzynarodową, przepisami o stosunku Państwa do kościoła lub innego związku wyznaniowego, lub które działają na podstawie wpisu do rejestru kościołów i innych związków wyznaniowych, ich osobach prawnych lub jednostkach organizacyjnych, a także którzy wykonują pracę w ramach pełnienia funkcji religijnej w innych podmiotach, na podstawie skierowania przez właściwy organ kościoła lub innego związku wyznaniowego albo jego osoby prawnej;
12. będących studentami studiów dziennych odbywanych w Rzeczypospolitej Polskiej - w miesiącach: lipiec, sierpień i wrzesień;
13. będących studentami, którzy wykonują pracę w ramach odbywania staży zawodowych, do których odbywania kierują organizacje będące członkiem międzynarodowych zrzeszeń studentów;
14. będących studentami, którzy wykonują pracę w ramach współpracy publicznych służb zatrudnienia i ich zagranicznych partnerów, jeżeli potrzeba powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy jest potwierdzona przez właściwy organ zatrudnienia;
15. delegowanych do pracy w instytutach kultury państw obcych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie umów międzynarodowych - pod warunkiem wzajemności;
16. delegowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez pracodawcę zagranicznego, jeżeli zachowują oni miejsce stałego pobytu za granicą, na okres nieprzekraczający 3 miesięcy w roku kalendarzowym, w celu:
a) wykonywania prac montażowych, konserwacyjnych lub naprawy, dostarczonych kompletnych
technologicznie urządzeń, konstrukcji, maszyn lub innego sprzętu, jeżeli pracodawca zagraniczny
jest ich producentem,
b) dokonania odbioru zamówionych urządzeń, maszyn, innego sprzętu lub części, wykonanych przez przedsiębiorcę polskiego,
c) przeszkolenia pracowników pracodawcy polskiego będącego odbiorcą urządzeń, konstrukcji,
maszyn lub innego sprzętu, o których mowa w lit. a, w zakresie jego obsługi lub użytkowania,
d) montażu i demontażu stoisk targowych, jak i opieki nad nimi, jeżeli wystawcą jest pracodawca
zagraniczny, który deleguje ich w tym celu;
17) będących obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej lub obywatelami państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej lub obywatelami Konfederacji Szwajcarskiej wykonujących pracę w zarządach osób prawnych, które uzyskały wpis do rejestru przedsiębiorców na podstawie przepisów o Krajowym Rejestrze Sądowym lub są spółkami kapitałowymi w organizacji, jeżeli mają one swą siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
18) nieposiadających obywatelstwa państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub obywatelstwa państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależącego do Unii Europejskiej lub obywatelstwa Konfederacji Szwajcarskiej, pełniących funkcję w zarządach osób prawnych, które uzyskały wpis do rejestru przedsiębiorców na podstawie przepisów o Krajowym Rejestrze Sądowym lub są spółkami kapitałowymi w organizacji, jeżeli przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie wizy pobytowej w celu wykonywania pracy i czas ich pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z pełnieniem funkcji - bez względu na liczbę osób prawnych prowadzących działalność gospodarczą, w których funkcja jest pełniona - nie przekracza trzech miesięcy w ciągu kolejnych sześciu miesięcy;
19) nieposiadających obywatelstwa państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub obywatelstwa państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależącego do Unii Europejskiej lub obywatelstwa Konfederacji Szwajcarskiej, którzy są uprawnieni do przebywania i zatrudnienia na terytorium tego państwa i jednocześnie są zatrudnieni przez pracodawcę mającego siedzibę na terytorium tego państwa oraz zostali czasowo delegowani w celu świadczenia usług przez tego pracodawcę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
20) obywateli Republiki Turcji po upływie czteroletniego okresu legalnego wykonywania pracy w Rzeczypospolitej Polskiej;
21) członków rodziny obywatela Republiki Turcji, który wykonuje pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zamieszkują oni we wspólnocie domowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres minimum pięciu lat;
22) obywateli Republiki Turcji - absolwentów polskich szkół lub uczelni wyższych, którzy są dziećmi obywateli Republiki Turcji wykonujących legalnie pracę w Rzeczypospolitej Polskiej przez okres przynajmniej trzech lat;
23) wykonujących pracę na rzecz posłów do Parlamentu Europejskiego w związku z pełnioną funkcję;
24) wykonujących pracę jako pracownicy naukowi w podmiotach, o których mowa w przepisach o jednostkach badawczo-rozwojowych;
25) będących lekarzami lub lekarzami dentystami - absolwentami polskich uczelni medycznych odbywającymi wymagane staże, na podstawie przepisów w sprawie stażu podyplomowego lekarza i lekarza dentysty;
26) będących pielęgniarkami lub położnymi - absolwentami polskich szkół pielęgniarskich i położnych odbywającymi wymagane staże, na podstawie przepisów w sprawie stażu podyplomowego pielęgniarek i położnych;
27) będących obywatelami państw graniczących z Rzeczypospolitą Polską, wykonujących pracę w okresie nieprzekraczający trzech miesięcy w ciągu kolejnych sześciu miesięcy, jeżeli otrzymają oni świadczenia polskiego pracodawcy o zamiarze powierzenia wykonywania pracy zarejestrowane w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę pracodawcy. Ten przepis stosuje się do dnia 31.12.2009r.
28) będących studentami szkół wyższych lub uczniami szkół zawodowych, skierowanymi do odbycia, w okresie nieprzekraczającym sześciu miesięcy w roku kalendarzowym, praktyk zawodowych przewidzianych regulaminem studiów lub programem nauczania, zorganizowanych w ramach umowy pomiędzy zagraniczną szkołą wyższą lub zawodową a pracodawcą, zarejestrowanej w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę pracodawcy;
29) będących studentami szkół wyższych lub uczniami szkół zawodowych w państwach członkowskich Unii Europejskiej lub państwach Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej lub Konfederacji Szwajcarskiej, którzy wykonują pracę w ramach praktyk zawodowych przewidzianych regulaminem studiów lub programem nauczania, pod warunkiem uzyskania skierowania na taką praktykę ze szkoły wyższej lub zawodowej;
30) uczestniczących w programach wymiany kulturalnej lub edukacyjnej, programach pomocy humanitarnej lub programach wakacyjnej pracy studentów, zorganizowanych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy.
Poniżej zamieszczona jest lista urzędów, gdzie należy składać wnioski o wydanie przyrzeczenia i zezwolenia na pracę, tam można także uzyskać szczegółowe informacje dot. zezwoleń na zatrudnienie:
- Dolnośląski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
Plac Powstańców Warszawy 1
Wrocław
tel. (071) 340 69 37
- Kujawsko-Pomorski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Jagiellońska 3
Bydgoszcz
tel. (052) 349 76 80
- Lubelski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Spokojna 4
Lublin
tel. (081) 742 47 83
- Lubuski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Jagiellończyka 8
Gorzów Wielkopolski
tel. (095) 721 53 45
- Łódzki Urząd Wojewódzki
Wydział Spraw Obywatelskich i Migracji
ul. Piotrkowska 103
Łódź
tel. (042) 664 17 48
- Małopolski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Basztowa 22
Kraków
tel. (012) 422 73 05
- Wojewódzki Urząd Pracy w Warszawie
ul. Młynarska 16
Warszawa
tel. (022) 578 44 00
- Opolski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Piastowska 14
Opole
tel. (077) 452 45 21
- Podkarpacki Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Grunwaldzka 15
Rzeszów
tel. (017) 867 13 10
- Podlaski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Mickiewicza 3
Białystok
tel. (085) 743 94 78
- Pomorski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Okopowa 21/27
Gdańsk
tel. (058) 307 74 66
- Śląski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Powstańców 41a
Katowice
tel. (032) 207 78 59
- Świętokrzyski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
Al. IX Wieków Kielc 3
Kielce
tel. (041) 342 16 85
- Warmińsko-Mazurski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
Al. Marszałka Józefa Piłsudskiego 7/9
Olsztyn
tel. (089) 523 24 29
- Wielkopolski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
Al. Niepodległości 16/18
Poznań
tel. (061) 854 16 54
- Zachodniopomorski Urząd Wojewódzki
Wydział Polityki Społecznej
ul. Wały Chrobrego 4
Szczecin
tel. (091) 430 35 86
